Nocne wybudzanie – powszechny problem
Wybudzanie się w środku nocy, zwłaszcza w okolicach godziny trzeciej, to temat, który wraca jak bumerang w rozmowach o zdrowiu psychicznym i jakości snu. Dla wielu osób to właśnie wtedy pojawiają się najbardziej niepokojące myśli, a sprawy, które za dnia wydają się błahe, w nocy urastają do rangi poważnych problemów. Skąd bierze się ten fenomen?
Badania prowadzone przez zespół z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley rzucają światło na związek między snem a regulacją emocji. Okazuje się, że nawet jedna nieprzespana noc może znacząco zwiększyć poziom lęku. Niedobór snu osłabia aktywność przyśrodkowej kory przedczołowej – obszaru mózgu odpowiedzialnego za kontrolowanie emocji. W efekcie trudniej nam opanować niepokój i negatywne myśli.
Co ciekawe, nawet niewielkie skrócenie snu może sprawić, że kolejnego dnia będziemy bardziej podatni na stres. Z drugiej strony, głęboki sen NREM, podczas którego w mózgu dominują wolne fale, pomaga obniżyć poziom lęku. To pokazuje, jak ważna jest nie tylko długość, ale i jakość naszego odpoczynku.
„Umysł po północy” – co dzieje się z nami w środku nocy?
Nie każde nocne przebudzenie musi być skutkiem niedoboru snu. Naukowcy zwracają uwagę na rolę naszego zegara biologicznego. Według hipotezy „Mind After Midnight” (Umysł po północy), nasz organizm w nocy funkcjonuje w trybie przeznaczonym do odpoczynku, a nie do rozwiązywania problemów. Jeśli pozostajemy na jawie, łatwiej skupiamy się na negatywnych bodźcach, trudniej kontrolujemy impulsy i mamy skłonność do czarnowidztwa.
To właśnie dlatego sprawy, które za dnia wydają się błahe, w środku nocy urastają do rangi poważnych problemów. Nasza percepcja rzeczywistości jest zaburzona, a emocje – wyostrzone.
Trzecia nad ranem – niebezpieczna godzina?
Analizy przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych wykazały, że ryzyko wystąpienia poważnych kryzysów psychicznych, takich jak myśli samobójcze, jest najwyższe właśnie około trzeciej nad ranem. W badaniu z lat 2003–2017, obejmującym ponad 78 tysięcy przypadków samobójstw, wskaźnik ryzyka był wtedy aż pięciokrotnie wyższy niż w innych porach doby.
To jednak nie znaczy, że każda osoba budząca się o tej godzinie jest zagrożona. Naukowcy podkreślają, że wpływ na nasze samopoczucie mają zarówno rytm dobowy, jak i jakość snu oraz indywidualne predyspozycje psychiczne.
Co robić, gdy nocny niepokój nie daje spać?
Jeśli nocne wybudzenia i towarzyszący im lęk stają się codziennością, warto skonsultować się z lekarzem. W przypadku przewlekłej bezsenności skuteczną metodą leczenia jest terapia poznawczo-behawioralna (CBT-I), która pomaga zmieniać myślenie i nawyki utrudniające zdrowy sen.
Nie lekceważ nocnych wybudzeń – to sygnał, że Twój organizm potrzebuje wsparcia. Zadbaj o higienę snu, unikaj stresu przed snem i nie bój się prosić o pomoc.
Źródło: portal.abczdrowie.pl
Artykuł ten ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. W przypadku jakichkolwiek niepokojących objawów skonsultuj się z lekarzem.
- Wystarczy 30 minut różnicy! Naukowcy ostrzegają przed popularnym nawykiem
- Zjedz te dwa owoce przed snem. Zaśniesz raz-dwa, a rano będziesz jak młody bóg
- Naukowcy odkryli sposób na lepszy sen. Wystarczy 10 minut
- Śpisz w skarpetkach? Eksperci wyjaśniają, czy to zdrowe
- Śpimy gorzej niż 30 lat temu. Te grupy Polaków mają największy problem ze snem
